İsrail Gazze’deki Hudut Bloklarını Taşıdı

İsrail, ateşkesin akabinde belirlenen hudut çizgisini işaretleyen blokları birçok yerde Gazze’nin iç bölgelerine yanlışsız ilerletti.

BBC Verify (BBC Doğrulama Servisi) tarafından incelenen uydu imajlarına nazaran, İsrail en az üç bölgeye bloklar yerleştirdi, daha sonra ise bu işaretleri Gazze Şeridi’nin daha içlerine taşıdı.

ABD’nin arabuluculuğunda Hamas’la varılan muahede uyarınca İsrail, askerlerini, Gazze’nin kuzey, güney ve doğusundan geçen bir sınırın ötesine çekmeyi kabul etmişti.

Askeri haritalarda sarı renkle belirlenmiş bu sınırı işaretlemek için de sarı beton bloklar yerleştirildi. Bu sebeple “Sarı Hat” olarak adlandırılıyor.

Savunma Bakanı Israel Katz Ekim ayında yaptığı açıklamada Sarı Çizgisi geçenlere “ateş açılacağı” ihtarında bulunmuştu.

Savunma Bakanı’nın açıklamalarından bu yana çizgi etrafında vefatla sonuçlanan bir dizi olay meydana geldi.

İsrail Ordusu Beyt Lahiya, Cibaliye ve Tuffah’a sarı bloklar yerleştirdi ve daha sonra bu blokları Gazze’nin daha içlerine taşıdı.

Toplamda 16 bloğun yeri değiştirildi.

Gazze Kenti’nin Tuffah mahallesindeki uydu imgeleri, İsrail birliklerinin 27 Kasım ve 25 Aralık tarihleri ortasında evvelden yerleştirilmiş en az yedi bloğu taşıdığını gösteriyor.

Sarı işaret bloklarının pozisyonu Gazze Şeridi’nin içinde ortalama 295 metre derine taşınmış halde.

BBC Verify, taşınan blokların yanı sıra 205 öteki işaret bloğunu da haritalandırdı.

Bunların yarısından fazlası Gazze Şeridi’nin içinde, haritalarda işaretlenen çizgiden çok daha derine yerleştirildi.

İsrail Ordu Sözcüsü, “Sarı Çizginin hareket ettirildiği ya da ordu birlikleri tarafından geçildiği tarafındaki tüm iddiaları” reddetti.

Sözcü “İsrail Ordusu, Sarı Çizgisi alandaki şartlara ve devam eden operasyonel durum değerlendirmesine uygun olarak görsel olarak işaretlemektedir” dedi.

11 Ocak tarihine kadar incelenen uydu manzaralarının tahlili, İsrail Ordusu yetkililerinin “yeni hudut hattı” olarak tanımladığı Sarı Çizginin kimi kısımlarının, ateşkesin başlamasının akabinde geçen üç ayı aşkın bir müddettir hala işaretlenmemiş olduğunu gösteriyor.

BBC Verify tarafından incelenen son uydu imgelerinde, blokların yaklaşık 10 km boyunca yerleştirilmediği tespit ediliyor. Bu da Gazze’deki kimi insanların ordunun “tehlikeli savaş bölgesi” olarak isimlendirdiği bölgenin başlangıcının nerede olduğunu bilmekte zorlanmasına neden oluyor.

Geçen ay Han Yunus yakınlarında 23 yaşında bir kişi – BBC güvenlik gerekçesiyle ismini vermiyor – İsrail askerlerinin apansız yakınındaki blokları hudut çizgisinin ötesine taşıdığını ve kendisini “kapana kısılmış” halde bıraktığını söyledi.

Bu kişi, “Şu anda Sarı Sınırın içinde lakin sarı blokların gerisindeyiz. Bahtımızın ne olacağına dair hiçbir fikrimiz olmadan yaşıyoruz” diyor.

“Geceleri atmosfer dehşet verici. Bombaların patladığını, askerlerin ilerlediğini, silah seslerini ve insansız hava araçlarının durmaksızın zirvemizde vızıldadığını duyuyoruz. Ayrıyeten direkt üzerimize ateş açılıyor.”

King’s College London’dan Ortadoğu güvenlik uzmanı Profesör Andreas Krieg, blokların hareketini “bölge mühendisliği aracı” olarak nitelendiriyor.

“İsrail, haritadaki yasal çizgiyi ve fizikî blokları birbirinden yüzlerce metre uzakta tutarak, resmi olarak bir hudut değişikliği ilan etmeden Gazzelilerin yaşayabilecekleri, taşınabilecekleri ve tarım yapabilecekleri yerleri değiştirme imkanını elinde tutuyor” dedi.

Ancak Kudüs Strateji ve Güvenlik Enstitüsü Başkanı Efraim Inbar, haritalarda işaretlenen sınırın, işaretleri koyarken karşılaşılabilecek doğal pürüzleri hesaba katmayabileceğini ve ordu mühendislerinin blokları “yerleştirmeyi daha kolay buldukları” yerlere koyuyor olabileceğini öne sürdü.

Sarı Sınır etrafında vefatlar

Telegram bildirilerinin ve BBC’ye yapılan açıklamaların tahliline nazaran, Katz’ın Ekim ayındaki ikazından bu yana askerler en az 69 defa Sarı Çizgisi geçenlere ateş açtı.

19 Aralık’ta İsrail ordusu, Gazze’de Tuffah mahallesinde yerinden edilmiş insanların barındığı bir okula atak düzenledi. Ordu haritalarına nazaran bu okul, sınırın Filistin tarafının yaklaşık 330 metre içinde, lakin oraya taşınan sarı bir bloğun yalnızca birkaç metre ötesinde yer alıyordu.

Görgü şahitleri, olayın okul binasının çabucak yanında düğün yapılırken meydana geldiğini söyledi.

Gazze Sivil Savunma Teşkilatı, patlamada ortalarında çocukların da bulunduğu beş kişinin öldüğünü açıkladı.

O günle ilgili olarak İsrail Ordusu tarafından yapılan açıklamada, Sarı Çizginin batısındaki “şüphelilere” ateş açıldığı belirtildi. Olayın inceleme altında bulunduğu ve “olaya karışmamış bireylere ziyan gelmesinden hüzün duyulduğu” söz edildi.

Bir öteki ölümcül olayda ise 17 yaşındaki Zaher Nasser Shamiya Gazze’nin kuzeyindeki Cibaliye kampında sarı blokların yakınında öldürüldü.

Babası, İsrail askerlerinin 10 Aralık’ta bir tankla üzerinden geçmeden evvel kendisine ateş ettiğini söyledi.

“Tank bedenini kesimlere ayırdı… [Sarı Sınırın batısındaki] inançlı alana geldi ve üzerinden geçti” dedi.

Kasım ayında ise İsrail medyası, sekiz ve 10 ya da 11 yaşlarında iki çocuğun İsrail güçleri tarafından öldürüldüğünü bildirdi.

Amcaları, iki çocuğun engelli babaları için yakacak odun toplarken öldürüldüğünü söyledi.

Ölümlerle ilgili olarak İsrail Ordusu tarafından yapılan açıklamada Sarı Çizgisi geçen, alanda kuşkulu faaliyetlerde bulunan ve İsrail birliklerine yaklaşan iki şüphelinin etkisiz hale getirildiği belirtildi.

İkilinin nasıl kuşkulu olarak tespit edildiğine ait detay verilmedi.

İsrail ordu sözcüsü BBC Verify’a yaptığı açıklamada Hamas militanlarını geçtiğimiz hafta içinde “Sarı Çizginin ötesinde” altı sefer askerlere ateş açmakla suçladı.

Yıkım ve kuvvetlendirme

İsrail Ekim ayında varılan ateşkes mutabakatı uyarınca güçlerini Sarı Sınırın gerisine çekmeyi kabul etmiş olsa da, BBC Verify tarafından görülen görüntü ve uydu imgeleri İsrail ordusu araçlarının haritalardaki Sarı Çizginin ötesinde faaliyet gösterdiğini tekraren ortaya koydu.

Teyitli imajlarda zırhlı işçi taşıyıcıları ve buldozerler Han Yunus’taki Bani Suhaila kavşağında Sarı Sınırın 400 metre ötesinde görülürken, 25 Aralık’ta çekilen bir uydu imgesinde bir tank, ekskavatör ve başka İsrail askeri araçlarının Beyt Lahiya’da Sarı Sınırın yaklaşık 260 metre ötesinde konumlandığı görülüyor.

Bazı olaylarda, bloklar, yakındaki binaların İsrail ordusu tarafından yıkılmasının akabinde oynatıldı.

İsrail birlikleri Cibaliye bölgesinde, haritalandırılmış çizgiden yaklaşık 150 metre içeride bulunan bir dizi okul binasını yıktı.

Yıkımlarının gerçekleştiği kimi durumlarda işaretler oluşan enkazın altında kaldı ve Filistinlilerin işaretleri görmesini engelledi.

İsrail Ordusu sözcüsü, birliklerin Sarı Sınırın her iki tarafındaki binaların altından geçen Hamas’ın tünel ağını imha ettiğini belirtti.

Sözcü, tünellerin imhasının “hattın her iki tarafındaki binaların çökmesine neden olabileceğini” kelamlarına ekledi.

14 Ocak Çarşamba günü ABD, ateşkes mutabakatının ikinci evresinin başlayacağını ve bu basamakta İsrail’in Gazze Şeridi’nin öteki bölgelerinden de çekilmesinin beklendiğini açıkladı.

Krieg BBC Verify’a yaptığı açıklamada, blokların hareketlerinin İsrail’in nihayetinde Gazze’nin birtakım kısımlarını “arındırılmış bir kuşağa” dönüştürmesine imkan sağlayacağını söyledi.

“Pratikte bu, arazinin statüsünün, ateşkes haritasında ne yazdığından çok, makul bir günde beton blokların nerede durduğuyla ilgili olduğu manasına geliyor” dedi.

Kaynak: Sondakika.com